Pesticidengebruik

Pesticiden zijn stoffen die, eens ze in het milieu terechtkomen, ernstige gevaren met zich meebrengen voor ons leefmilieu, voor de biodiversiteit maar ook voor de volksgezondheid. Sinds 1 januari 2015 geldt voor alle openbare diensten een verbod op pesticidengebruik voor de openbare ruimte. Voor de bestrijding van ratten- en wespenplagen voorziet de hogere overheid een vrijstelling op het pesticidenverbod.

Wat doet gemeente Riemst?

We gebruiken geen pesticiden meer op het openbaar terrein. In de zomer kan er dus hier en daar wat meer groen opduiken in onze gemeente. We beheren de openbare ruimte volledig pesticidenvrij. Pleinen, parkings, voetpaden, parken, begraafplaatsen, bermen, sportvelden, speelplaatsen, … krijgen een gifvrije behandeling.

Alternatief beheer

Om het straatbeeld in onze gemeente mooi te houden, zetten we in op een aantal alternatieven voor pesticiden. De medewerkers van de technische dienst of een firma bestrijden het onkruid met onkruidbranders of -stomers, of handmatig met de schoffel. Op verhardingen borstelen we ook. We kiezen ervoor om verhardingen waar mogelijk te vervangen door makkelijker te beheren groen:

• We vervangen op de oude begraafplaatsen de kiezel/dolomiet door gazon.
• Scheuren en voegen in verhardingen herstellen we om zo onkruid geen kans te geven.
• In de plantsoenen streven we naar meerjarige planten en bodembedekkers. Zo voorkomen we moeilijk te beheren blote grond. Bovendien winnen ook de bijen en vlinders hierbij.

Het verbod op het gebruik van pesticiden geldt op alle openbare terreinen. De berm langs of voor jouw woning, de ruimte tussen de straatkant en de rooilijn, heel vaak het voetpad, maar soms ook een deel van de voortuin, behoren tot de openbare ruimte. Ook daar geldt een strikt pesticidenverbod.

Waterlopen

Proefproject 'De Zouw'

Regelmatig wordt de kwaliteit van waterlopen gecontroleerd op verontreinigingen. In het overgrote deel van de 100 meetplaatsen in Vlaanderen ontdekt de Vlaamse milieumaatschappij (VMM) elk jaar opnieuw tussen de 15 en de 40 bestanddelen van pesticiden in het water. Deze stoffen komen vaak in zodanig hoge concentraties voor dat ze het waterleven vergiftigen. Vissen, planten en insecten kunnen dus ernstige schade oplopen. Hoge pesticidenconcentraties zijn ook erg nefast voor de drinkwaterproductie (uit grond- en oppervlaktewater), met hoge productiekosten tot gevolg.

In Riemst werden zo hoge concentraties pesticiden in De Zouw gemeten. De Zouw ontvangt water van de Millenbeek en de Vloedgracht. Het stroomgebied van deze waterlopen is vooral gelegen in Herderen, Riemst, Millen, Val-Meer, Vroenhoven en Zichen-Zussen-Bolder. Het water van De Zouw loopt via de Jeker naar de Maas. De meetresultaten tonen aan dat De Zouw in meerdere opzichten (zoals het aantal gevonden pesticiden en concentraties) helaas tot de slechtste waterlopen van Vlaanderen behoort en zeker van Limburg.

Uitgebreid onderzoek heeft aangetoond dat 40 tot 90% van de concentraties aan bestrijdingsmiddelen gewoonlijk afkomstig is van spuitresten, van spoel- en reinigingswater of van het spuiten van beekranden en grachten. Ook het spuiten van stoepen of het reinigen van spuitmateriaal kan leiden tot rechtstreekse afspoeling naar de riolering.

Anders en beter

Een brede mentaliteitswijziging waarbij iedereen héél bewust omgaat met pesticiden is absoluut nodig. Voor de landbouwers betekent dit het strikt naleven van de Code Goede Landbouwpraktijken, o.a. bufferzones respecteren, spoelen op het veld, ... Meer info vind je op www.fytoweb.fgov.be en bij www.pcfruit.be.

Voor de particuliere gebruiker bestaan er voldoende preventieve maatregelen en alternatieve bestrijdingsmethoden om het gebruik van pesticiden te vermijden. Denk maar aan zo weinig mogelijk oppervlakte verharden, gebruik van groenbedekkers, onkruid mechanisch verwijderen of gebruik van hogedrukreinigers, branders; ... Surf naar www.zonderisgezonder.be voor meer info.

Tips voor particulieren

• Voorkom het gebruik van pesticiden door een doordachte aanleg van tuinen, paden, terrassen, voetpaden. Gebruik alternatieven zoals branden, wieden, bodembedekking met schors. 
• Gebruik steeds voldoende beschermkledij (handschoenen!) 
• Meet de correcte dosis af en lees aandachtig het etiket. Overdosering heeft geen enkele zin.
• Maak niet te veel oplossing. Bespuit enkel de te behandelen oppervlakte. Gebruik eventuele overschotten voor een volgende bespuiting.
• Spuit niet in de buurt van wateroppervlakken. Spuit niet over verharde terreinen en rioolputjes. 
• Gebruik absorberend materiaal (zaagsel, kattenbakvulling, zand) bij accidentele vermorsingen. 
• Spoelwater van spuittoestel of rugspuit en maatbekers verspreiden op de reeds behandelde oppervlakken. 
• Ruim de verpakking en resten van pesticiden steeds netjes op. Breng deze samen met de resten van de pesticiden, doppen en zegels (klever die fles extra afsluit) naar het recyclagepark.